
Trần Phú Đa

Mì Quảng là một trong những món ăn đặc trưng của người miền Trung nhất là đối với người dân Quảng Nam Đà Nẵng, vùng đất “Địa linh nhân kiệt“ nhưng cũng là nơi “chưa mưa đã thấm“ với câu ca đậm tình “rượu Hồng Đào chưa nhấm mà đã say“. Chính hương vị rượu Hồng Đào nổi tiếng ấy đã làm nên thương hiệu Quảng Nam nặng nghĩa ân tình và mì Quảng không những là món ăn mà còn là hồn quê xứ Quảng – nơi hội tụ, giao thoa giữa miền núi và biển cả. Trong số những quán mì Quảng từ Nam ra Bắc, nổi tiếng hiện nay là Mì Quảng Giao Thủy, nơi thực khách gởi gắm niềm tin, nhất là tiếng tăm sau hội nghị Apec diễn ra ở Việt Nam, mà mì Quảng Giao Thủy được vinh hạnh phục vụ cho cả khách ta lẫn khách Tây.
Tôi sinh ra giữa miền gió núi mây ngàn Quảng Nam, những cánh đồng lúa bậc thang nhưng thấm đượm hương vị ngọt ngào với lời ru của mẹ, của bà qua chiếc nôi tre, lớn dần lên theo mỗi mùa lúa mới được nghe ông bà cha mẹ kể lại rằng: Mì Quảng là món ăn có lịch sử rất lâu đời, trải qua nhiều thế hệ, nhiều cuộc biến thiên của đất trời, mì Quảng dần dần có một vị thế quan trọng trong ẩm thực dân gian, sợi mì được làm từ bột gạo, mà chính gạo Quảng Nam mới ngon, mới dẻo và mềm thơm mùi hương lúa mới.


Mì Quảng nói chung và mì Quảng Giao Thủy nói riêng rất phong phú về các loại ,như mì như thịt gà, tôm, thịt heo, thịt bò, cá, lương, ếch, hến… ăn kèm có trứng cút, rau sống, bánh tráng nướng, đậu phụng rang, thêm ớt xanh, chanh – khi ăn vừa chua vừa cay, vừa ngọt.
Mì Quảng Giao Thủy người sáng lập và điều hành từ Trung vào Nam đều do vợ chồng anh Tào Viết Mười người ở làng Kiểm Lâm Duy Hòa – nay thuộc xã Thu Bồn Thành Phố Đà Nẵng một tay lèo lái. Quán mì Quảng do vợ chồng anh làm chủ (nay có con gái, rể, bạn bè thân thuộc khai trương thêm nhiều chi nhánh) tất cả đều sử dụng các nguyên liệu tươi sống, sợi mì được chủ lò tráng với một quy trình khép kín, không sử dụng các chất bảo quản, các loại rau húng, quế, sà lách, giá đỗ, nhất là chuối cây non, bắp chuối được bào xắt rất công phu, bánh tráng mè làm thủ công, gà thả vườn, cá, ếch, lươn đồng thơm ngon.



Anh Tào Viết Mười cho biết :
Riêng mì Quảng Giao Thủy nước dùng có vị ngọt thanh nhờ vào công đoạn chế biến từ các loại xương heo, xương gà, tất cả được nhà bếp nấu hơn 4 tiếng đồng hồ, bỏ vào nồi kèm theo hành tím, gừng, sả nên khi ăn có mùi vị rất đặc trưng, thực khách sẽ thấy vị béo của dầu phụng nguyên chất, phảng phất mùi hương của củ nén, vị cay của ớt xanh, vị chua từ những quả chanh đặt mua từ các vườn nhà
Anh Mười còn cho biết thêm: các anh chị em phục vụ ở quán mì Quảng Giao Thủy Đà Nẵng nói riêng và các chi nhánh khác đều được đào tạo huấn luyện rất chuyên nghiệp, luôn ân cần vui vẻ hướng dẫn thực khách, cách ăn tô mì sao cho ngon miệng và các món ăn kèm thứ nào trước thứ nào sau.
Nhiều du khách gọi điện đặt bàn và hỏi:
Quán mì Giao Thủy có món ăn chay không ? Có thể đặt mang về nhà được không? mì có cay, quán ăn có chỗ đậu xe không, có chương trình khuyến mãi không? Nhận các cuộc gọi này, anh Tào Viết Mười luôn từ tốn trả lời khiến cho khách địa phương và cả du khách đều hài lòng .

Tôi có anh bạn vừa từ nước ngoài về và nhờ dẫn tới một địa chỉ nào có món ăn Quảng Nam chính hiệu; và thế là tôi đưa anh và nhóm bạn đến quán mì Quảng Giao Thủy Đà Nẵng trên đường Ba Đình thành phố Đà Nẵng, ăn xong ai nấy đều tấm tắc khen ngon, bởi mì Quảng Giao Thủy không chỉ là món ăn mà còn là một văn hóa ẩm thực mang hương vị truyền thống của xứ Quảng. Có lẽ chỉ có nước sông Thu Bồn mới làm nên hạt gạo và sợi mì ngon đến thế, ở đây không gian rất thân thiện chủ khách như người trong một nhà, ăn uống cười nói thỏa mái mà chẳng ngại ngùng gì.
Hơn 30 năm phục vụ, ai đã đến một lần đều nhớ mãi hương vị đậm đà của làng quê xứ Quảng, năm 2017 mì Quảng Giao Thủy được chọn để phục vụ đại tiệc Gala với 1300 tô mì Quảng phục vụ cho hội nghị Apec, từ đó hàng tuần mì Quảng Giao Thủy đều có mặt ở xứ Bắc theo các đơn đặt hàng. Anh Mười đã chọn một không gian rộng rãi và sạch sẽ gần các khu dân cư, khách sạn và các điểm du lịch ở Quảng Nam Đà Nẵng, gần chợ Hàn, chợ Cồn, nhà thờ Con Gà, cầu Rồng nên rất tiện cho người dân địa phương và cả khách du lịch khi đến thăm và nghỉ dưỡng ở thành phố biển xinh đẹp này.

Các món ăn mà thực khách ưa chuộng tại mì Quảng Giao Thủy đó là Mì Quảng Gà, Mì Quảng Cá Lóc ( người Quảng gọi là cá Tràu ) Mì Quảng Tôm Thịt Trứng, Mì Quảng Lươn và Ếch… Giá một tô mì Quảng Giao Thủy giao động từ 35 đến 60 ngàn Việt Nam đồng, tùy theo yêu cầu của thực khách, ở đây còn có giảm giá cho sinh viên học sinh.
Hiện tại thành phố Đà Nẵng có rất nhiều quán ăn mì Quảng như Mì Quảng Cô Sáu, Mì Quảng Sứa Hồng Nga, Mì Quảng Quê Xưa… nhưng Mì Quảng Giao Thủy vẫn là sự lựa chọn ưu tiên của người Quảng Nam Đà Nẵng cũng như du khách. Rất nhiều ca sĩ, nhạc sĩ, nhà sản xuất phim, nghệ nhân khi đến Đà Nẵng đều một hoặc nhiều lần ghé Mì Quảng Giao Thủy như người thân đi xa mới về!
Hôm tết tôi về thăm mẹ già lâm bệnh, được anh em bạn học cũ đưa đi ăn mì Quảng Giao Thủy, vợ chồng anh Tào Viết Mười và chị Lê Thị Thúy Mười tiếp đón nồng hậu, sau đó tôi cùng nhạc sĩ Nguyễn Đình Thậm ghé lại ngồi uống ly trà thơm ngon, do chính anh chủ quán Tào Viết Mười pha rồi đàm đạo chuyện thơ nhạc, văn chương rất thú vị.
Kết thúc bài viết này với đôi vần thơ về Hồn Quê Mì Quảng :
Mẹ khom lưng trên đồng khô nắng cháy
Tìm hạt gạo thơm đau cả tấm lưng trần
Vị ngọt níu chân người lữ khách
Mì Quảng đậm hương lúa mới quê mình
Con tha phương cha dõi theo từng bước
Lời dặn dò vết xước cứa qua tim
Ngày trở lại tìm người xưa không thấy được
Đêm dần trôi ngước mắt lệ rưng rưng
Tay thon mềm sợi trắng ngà đọng lại
Lá rau xanh thơm mùi chanh bưởi sau vườn
Tô mì Quảng thấm tình theo hơi thở
Thương dáng nâu bờ bãi với đồng xa
Cánh cò trắng chao nghiêng chiều khô hạn
Tay mẹ gầy cây lúa trổ hồn quê
Đất có lề nuôi đời con khôn lớn
Dù muôn phương tổ ấm chốn ta về.
Xa quê bao nhiêu năm, gia đình tôi cuối tuần vẫn nấu mì Quảng rồi quay quần ăn uống chuyện trò, khi có anh chị em hay bạn bè đồng hương ghé thăm, gia đình đều mời tô mì Quảng, khi ăn ai cũng tấm tắc khen.
Tháng 9 năm 2026




